بانگ خبر، به نقل از روابط عمومی و امور بین الملل سازمان بهزیستی کشور؛ دکتر فاطمه عباسی معاون امور توانبخشی سازمان بهزیستی با تأکید بر اهمیت بازنگری در فرایندهای مراقبتی و حمایتی در مراکز شبانهروزی، برنامهریزی ترخیص ایمن مبتنی بر اصول توانبخشی را یکی از ارکان اصلی ارتقای کیفیت خدمات، صیانت از حقوق افراد و تحقق رویکرد خانوادهمحور و جامعهمحور در نظام توانبخشی کشور دانست.
وی اظهار کرد: ترخیص از مراکز شبانهروزی تنها خروج فیزیکی از مرکز نیست؛ بلکه فرآیندی است مبتنی بر ارزیابی، آموزش خانواده، پیگیری پس از ترخیص و اتصال به خدمات در دسترس و نباید بهعنوان پایان دریافت خدمت تلقی شود، بلکه این مرحله باید بهعنوان بخشی از یک فرایند حرفهای، مستمر و هدفمند دیده شود که از زمان پذیرش فرد در مرکز آغاز شده و تا استقرار مناسب وی در خانواده، جامعه یا سایر بسترهای حمایتی ادامه مییابد.
وی با اشاره به اینکه در رویکردهای نوین توانبخشی، ماندگاری غیرضروری افراد در مراکز شبانهروزی قابل دفاع نیست، افزود: هرگونه ترخیص، زمانی میتواند موفق و اثربخش باشد که مبتنی بر ارزیابی دقیق شرایط فرد، توانمندی خانواده، ظرفیت محیط زندگی و دسترسی به خدمات پس از ترخیص باشد. در غیر این صورت، خروج شتابزده و فاقد پشتوانه تخصصی، میتواند فرد را در معرض آسیبهای مجدد، افت عملکرد و حتی بازگشت دوباره به چرخه مراقبت نهادی قرار دهد. ترخیص ایمن از مراکز شبانهروزی برای افراد واجدشرایط باید به یک استاندارد اجباری تبدیل شود؛ زیرا بیتوجهی به برنامه بازگشت، میتواند سلامت فرد، امنیت خانواده و اثربخشی خدمات را با مخاطره روبهرو کند.
عباسی خاطرنشان کرد: ترخیص مبتنی بر اصول توانبخشی زمانی معنا پیدا میکند که تمام مداخلات و تصمیمگیریها در راستای افزایش استقلال فردی، ارتقای عملکرد، تقویت مهارتهای زندگی روزمره، کاهش وابستگی غیرضرور و تسهیل بازپیوند اجتماعی طراحی شوند. در واقع، یکی از مهمترین شاخصهای موفقیت مراکز شبانهروزی، توانایی آنها در آمادهسازی فرد برای بازگشت ایمن، پایدار و حمایت شده به محیط زندگی است.
وی افزود: پیگیری مددکاری، مراقبت در منزل، خدمات روانشناختی، مداخلات توانبخشی، آموزش خانواده، ارجاع به خدمات مبتنی بر جامعه و پایش مستمر وضعیت فرد پس از ترخیص، از جمله اقداماتی است که باید در قالب یک برنامه منسجم و قابل ارزیابی مورد توجه قرار گیرد.
معاون توانبخشی سازمان بهزیستی کشور در پایان با بیان اینکه توسعه نظام ترخیص ایمن، یکی از پیشنیازهای ارتقای نظام مراقبت در مراکز شبانهروزی است، تصریح کرد: لازم است با تدوین دستورالعملهای تخصصی، آموزش مستمر نیروی انسانی، تقویت نظام مدیریت مورد، توسعه خدمات پی گیری پس از ترخیص و ارتقای هماهنگی میان بخشهای تخصصی، زمینه اجرای مؤثر این رویکرد در سطح مراکز فراهم شود.
وی تأکید کرد: نگاه ما به ترخیص باید از یک اقدام صرفاً اجرایی، به یک فرایند تخصصی، انسانی و توانمندساز تغییر کند؛ فرایندی که در نهایت، به ارتقای کیفیت زندگی افراد، کاهش وابستگی به مراقبت نهادی، تقویت بنیان خانواده و افزایش اثربخشی خدمات توانبخشی منجر خواهد شد.
